Aktualności
Europa
Komentarze
Za mało, za późno: w sprawie Ukrainy Europa pozostaje w tyle
27 listopada 2025
4 marca 2025
W Res Publice Nowej wraz z przedstawicielkami i przedstawicielami życia publicznego podjęliśmy temat strategii, jaką Polska powinna przyjąć, by uniknąć wykorzystania zależności gospodarczych jako instrumentu nacisku politycznego. Stoimy przed kluczowym momentem, w którym musimy określić priorytety bezpieczeństwa gospodarczego Polski i nowy paradygmat rozwoju na czasy przedwojenne. Więcej o naszej ankiecie można przeczytać tu.
Oto odpowiedzi, które uzyskaliśmy na pytanie: Jakie działania powinny być w pierwszej kolejności podjęte, aby poprawić bezpieczeństwo gospodarcze Polski?
Paweł Karbownik – Wiceminister Finansów, pełnił funkcję doradcy przewodniczącego Rady Europejskiej ds. G7, G20 i agendy strategicznej UE w latach 2014-2019, wcześniej pracował w MSZ i Parlamencie Europejskim.
Żyjemy w czasach rewolucji technologicznej, która zmienia wszystkie dziedziny gospodarki. Dlatego kluczowe dla bezpieczeństwa gospodarczego Polski będą zdolności technologiczne naszych firm i naszego państwa. To one będą stanowiły o konkurencyjności, ergo bezpieczeństwie kraju. Weszliśmy w erę technologicznej rywalizacji na świecie, przypominającą wyścig zbrojeń z czasów zimnej wojny, w której przewagi konkurencyjne, a co za tym idzie militarne i polityczne, będą pochodną siły w AI, technologiach kwantowych, czy nowoczesnych formach produkcji energii jak fuzja termojądrowa. To jest absolutnie kluczowa sprawa, którą wszyscy powinniśmy zrozumieć. To jest wyzwanie dla Europy, bo konkurencja z Azji i Ameryki nie odpuszcza.
Biorąc to pod uwagę, jako Polska inwestujemy w naukę, ostatnio zwiększyliśmy wydatki na Narodowe Centrum Nauki i przygotowujemy szereg zmian systemowych oraz inwestycji związanych z innowacyjnością technologiczną. Mam tu na myśli chociażby superkomputery AI i całą bazę technologiczną na uczelniach. Te inwestycje i zmiany zdefiniują bezpieczeństwo i siłę polskiej gospodarki w najbliższych dekadach.
Niestety, do tej pory w Polsce był problem z innowacyjnością. Jesteśmy jednym z najmniej innowacyjnych krajów w Unii Europejskiej, co jest nie tylko smutne, ale przede wszystkim niebezpieczne. Jeśli myślimy o sile i skuteczności polskiej gospodarki, a co za tym idzie, bezpieczeństwie Polaków, to musimy to pilnie zmienić i dlatego zajęliśmy się przygotowaniem tej zmiany już w pierwszych dniach nowego rządu. Na szczęście naszą przewagą są fantastyczne kadry i świetni naukowcy oraz przedsiębiorcy, którzy nie boją się ryzyka, a dla których globalna konkurencja to inspiracja i pozytywne wyzwanie.
Bezpieczeństwo gospodarcze dotyczy bazy technologicznej obejmującej aspekty militarne, drony, techniki obserwacji, cyberbezpieczeństwo, aż po obszar medycyny i biotechnologii, który jest ważny np. dla bezpieczeństwa żywnościowego. W tym kontekście baza technologiczna jest tematem przekrojowym, łączącym wiele dziedzin gospodarki i działania państwa. Zadaniem nowoczesnego, polskiego państwa jest stworzenie takich rozwiązań organizacyjno-prawnych, które będą sprzyjały rozwojowi najnowszych technologii w Polsce oraz będą skutkowały powstawaniem firm i inwestycji w tych kluczowych dziedzinach. Dobrym przykładem są tu inwestycje zbrojeniowe. Pracujemy nad tym, żeby w jak największym stopniu przełożyły się one na wzrost polskich firm i innowacyjność gospodarki. Już uzyskaliśmy pokaźne środki z Europejskiego Banku Inwestycyjnego, które są łatwo dostępne dla naszych firm pracujących nad technologiami podwójnego zastosowania (ang. dual use) – 6 mld euro z czego spora część może pójść do rodzimych firm. Teraz pracujemy nad tym, żeby te środki były jeszcze większe, a mechanizmy wsparcia pomagały rosnąć i działać na rynkach globalnych bardziej aktywnie. Bo, co ważne, nasze firmy już są i działają globalnie, więc teraz staramy się zmaksymalizować ich potencjał poprzez mądrą politykę państwa.
—
Foto. Rzeczy Obrazkowe, okładka numeru „Bezpieczeństwo gospodarcze, głupcze!”
—
Tekst pochodzi z numeru Res Publiki Nowej „Bezpieczeństwo gospodarcze, głupcze!”, który ukaże się w marcu.
Przeczytaj też: Manifest. Bezpieczeństwo gospodarcze: Partnerstwo poparte siłą
—

Analizy i publicystyka od ludzi dla ludzi. Wesprzyj niezależne polskie media.